"Economusée" ein øðrvísi loysn
Í okkara grannalondum, eins og í Føroyum hava vit áhaldandi tørv á at spyrja, hvussu vit kunnu gagnnýta okkara ríku mentan og handverkliga siðaarv til frama fyri vinnuligt virksemi og búskaparligan vøkstur?
Í verkætlanin “Economusee” verður tað júst sett fokus á vinnu og mentan, og av royndum vísir tað seg, at hetta tiltak megnar at gagnnýta tað tilfeingið, sum m.a. er í útjaðaranum, til at fremja burðardygga vinnu, ið gevur gott fíggjarligt avkast.
Verkætlanin byrjaði í Kanada fyri 20 árum síðani, og fevnur í dag um 42 virkir í útjaðaranum, ið øll kasta væl av peningi av sær. Tað er júst tey góðu úrslitini í Kanada, ið hava kveikt áhugan fyri at royna hesa loysnina í okkara økið, sum í hesi verkætlan fevna um: Føroyar, Ísland, Norra og Norður Írland. Tað er gjørd avtala við leiðsluna í Kanadiska felagsskapinum “Economusée”, at tey veita ráðgeving og serkøna hjálp, um so er at henda verkætlan gerst veruleiki.
Hvat er so tað, ið er so serligt við júst hesari verkætlan?
Hugskotið sprettir úr tí veruleika, at tað serstakliga í útjaðaranum finnast fólk, ið fáast við handverk og heimavirkið, og at hetta virksemi ofta byggir á gamla siðvenju og tilfeingið í lokaløkinum. Fyri tey flestu er hetta ein dagdvølja, ella eitt virksemi, ið gevur nøkur oyru afturat einum øðrum starvið. Í Economusée ætlanini, verður tað skipað fyri, at hetta handverk verður umskipað til eina “veruliga” inntøkugevandi vinnu. Vinnuvirksemi byggir á, at hanverkið gerst partur av einum tiltaki, har søga, kunning, framleiðsla og handil vera tvinnað saman til eina handilsvøru. Málbólkurin er í høvuðsheitinum ferðavinnan, men í Kanada vísir tað seg, at tiltøkini eisini fáa stóra frá heimamarknaðinum.
Hvussu kunnu vit fáa hetta tiltak framt í Føroyum?
Treytin fyri at Føroyar eru við og harvið fáa ágóða av verkætlanini er, at vit fáa til vega uml. 350.000,- kr. um árið í 4 ár. Treytin fyri at fáa pengin frá EU er, at tað almenna í Føroyum rindar ein part av føroyska kostnaðinum. Útoyggjafelagið arbeiðir í løtuni við at fáa henda pening til vega, og tað er okkára vón, at tað fer at eydnast.
Hvør skal fremja verkætlanina
Málið er at Útoyggjafelagið stendur sum ábyrgdari fyri føroyska partinum av verkætlanini, men hetta skal gerast í samstarvið onnur, herímillum Samvit, Granskingardepilin fyri økismenning, Gluggaglæmuna, NORA og møguliga onnur, ið kunnu hava áhuga í at luttaka.
Onnur positiv árin
Tað er ein sannroynd, at fráflytingin frá útjaðaranum er áhaldandi, og tað er trupult at fáa fólk at støðast, m.a. tí einki inntøkugevandi virksemi er á staðnum. Hetta sama er galdandi fyri onnur smápláss í útjaðaranum. Har Economusée eru komin í Kanada, vísir tað seg, at annað virsemi kemur í kjalarvørrinum, m.a. tænastu virksemi til ferðavinnu umframt onnur tiltøk, ið serliga eru málrættað til ungdómin, hetta hevur styrkt búsetingina og økt munandi um trivnaðin í økinum.
Henda verkætlan, kann gerast tað fyrsta stigið á leiðini, at skapa eitt ítøkiligt og gott vinnuligt tiltak, ið dregur ferðafólk til útjaðaran. Verkætlanin er í sínum bygnaði sera professionel, og tað er ein styrki, at hetta er roynt í øðrum landið, við sera góðum úrslitið.
26-02-2014
